Boyun Botoksu

Boyun botoksu nedir?

Boyun botoksu, boynun yüzeyindeki geniş ve ince kasın kasıldığında oluşturduğu dikey bantların görünümüne yönelik botulinum toksini uygulamasıdır. Görünümde değişiklik olup olamayacağı muayenede değerlendirilir. Halk arasında Nefertiti tekniği olarak bilinen boyun ve çene hattı uygulaması bu başlık altında ele alınır.

Halk arasında “botoks” olarak anılan işlemde kullanılan madde botulinum toksinidir. Botulinum toksini, uygulandığı kasın kasılmasını geçici olarak azaltan, reçeteye tabi bir beşeri tıbbi üründür (yeni sekmede açılır). Uygulama, ruhsatlı bir ürünle, ürünün ruhsatındaki kullanım alanı içinde ve hekim tarafından yapılır.

Boyun, yutma ve baş kontrolüyle görevli kasların bulunduğu bölgedir. Bu nedenle boyun uygulamalarında bildirilen yan etkiler yüzdekilerden farklıdır: yutma güçlüğü, boyun kaslarında güçsüzlük ve başı dik tutmakta zorlanma bu bölgeye özgü durumlardır.

Beklenti sınırı: Bu uygulama cilt gevşekliğine, yağ dokusuna veya kemik yapısına yönelik değildir. İleri düzeyde gevşeklik bulunan tablolarda beklenen katkı sınırlıdır ve ilgili cerrahi uzmanlığın değerlendirmesi gerekebilir.

Uygulama, muayenehanede İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Suzan Alp tarafından yapılmaktadır.

Hastaya uygunluğu hangi etkenlere göre değerlendirilir?

Uygunluk kararı muayene sonunda verilir. Bu bölgede değerlendirmenin belirleyici başlıkları şunlardır:

• Boyun yüzeyindeki kasın kasıldığında belirginleşip belirginleşmediği
• Yutma, konuşma ve baş kontrolüne ilişkin herhangi bir şikayet bulunup bulunmadığı
• Cilt gevşekliğinin düzeyi ve yağ dokusunun durumu
• Boyunda şişlik, kitle veya lenf bezi büyümesi olup olmadığı
• Boyun veya tiroid bölgesine yönelik cerrahi öykü olup olmadığı
• Bölgeye daha önce uygulanmış işlemler olup olmadığı; varsa türü ve zamanı

Hangi hastalarda uygulanmaz?

• Sinir–kas kavşağını etkileyen hastalığı bulunan hastalarda (miyastenia gravis, Lambert-Eaton sendromu, amiyotrofik lateral skleroz ve benzeri)
• Gebelik ve emzirme dönemindeki hastalarda
• 18 yaş altındaki hastalarda
• Kullanılacak ürüne veya bileşenlerine karşı alerji öyküsü bulunan hastalarda

Ayrıca değerlendirilmesi gereken durumlar

• Kas hastalığı (ilgili uzman hekim değerlendirmesi gerekir)
• Sinir-kas iletimini etkileyen ilaç kullanımı (aminoglikozid grubu antibiyotikler, kas gevşeticiler ve benzeri)
• Kanama ve pıhtılaşma bozukluğu veya kan sulandırıcı ve pıhtı önleyici ilaç kullanımı
• Aktif enfeksiyon veya ateşli hastalık dönemi (uygulama ertelenir)
• Aynı bölgeye yakın zamanda uygulama yapılmış olması (zamanlama buna göre ayarlanır)

Bölgeye özgü ek koşullar

Uygulama yapılacak bölgede şunlar varsa işlem yapılmaz:

• Yutma güçlüğü
• Boyun kaslarında güçsüzlük veya baş kontrolünde zorlanma
• Aktif enfeksiyon veya açık yara
• Nedeni değerlendirilmemiş şişlik, kitle veya lenf bezi büyümesi (önce bunun değerlendirilmesi gerekir)

Şu durumlarda ise uygulama hekim değerlendirmesiyle planlanır:

• Ses kısıklığı veya ses değişikliği olması (önce bunun değerlendirilmesi gerekir)
• Solunum yolu hastalığı olması ve solunum kapasitesinin sınırlı olması (ilgili uzman hekim değerlendirmesi gerekir)
• Boyun veya tiroid bölgesine cerrahi girişim geçirilmiş olması (ilgili uzman görüşü alınır)
• Boyun omurlarına veya boyun kaslarına ilişkin bir tablo olması (ilgili uzman görüşü alınır)
• Bölgeye daha önce dolgu uygulanmış olması (zamanlama ve planlama buna göre ayarlanır)

Uygulama nasıl yapılır?

1. Değerlendirme. Yutma, konuşma, ses ve baş kontrolüne ilişkin şikayet ayrıntılı sorgulanır. Boyun yüzeyindeki kasın kasılmadaki durumu ve cilt gevşekliğinin düzeyi değerlendirilir. Boyun muayenesi yapılır; şişlik, kitle veya lenf bezi büyümesi olup olmadığı değerlendirilir. Boyun ve tiroid cerrahisi öyküsü, solunum hastalığı, sinir–kas hastalığı öyküsü, kullanılan ilaçlar ve alerji öyküsü kaydedilir. Kan basıncı ve nabız ölçülür.
2. Ürün kontrolü. Kullanılacak ürünün ruhsat durumu ve saklama koşullarına uygunluğu kontrol edilir.
3. Bilgilendirme ve onam. İşlem, beklenen katkının sınırı, etkinin geçici olduğu, yutma güçlüğü ve boyun kaslarında güçsüzlük ihtimali ve olası yan etkiler yazılı ve sözlü anlatılır; form imzalanır. Bu bölgede onam süreci ayrıntılı yürütülür.
4. Hazırlık. Bölgede makyaj ve krem bulunmamalıdır. Bölge dezenfekte edilir.
5. Uygulama. Ürün, belirlenen noktalara ince iğneyle uygulanır.
6. Gözlem ve kontrol. Hasta uygulama sonrası gözlem altında tutulur. Vital bulgular ve gözlenen durumlar dosyaya işlenir. Sonucun değerlendirileceği bir kontrol randevusu verilir.

Etki ne zaman başlar, ne kadar sürer?

Etkinin ortaya çıkma süresi kişiye göre değişir; tam sonuç birkaç gün ile iki hafta arasında değerlendirilir. Etki geçicidir ve ne kadar süreceği önceden söylenemez. Tekrar zamanlaması kontrolde belirlenir.

Uygulama öncesinde ve sonrasında ne yapılmalı?

Öncesinde bildiriniz:

• Kullandığınız tüm ilaç ve takviyelerin listesi (özellikle kan sulandırıcılar, ağrı kesiciler ve antibiyotikler)
• Bilinen alerjileriniz
• Sinir ve kas hastalığı öykünüz
• Gebelik ve emzirme durumunuz

Uygulama öncesinde bölgede makyaj ve krem bulunmamalıdır.

Bu bölgede ayrıca belirtilmesi gerekenler:

• Yutkunmakta, konuşmakta veya başınızı dik tutmakta herhangi bir zorluk yaşıyor musunuz?
• Ses kısıklığınız veya sesinizde değişiklik var mı?
• Solunum yolu hastalığınız var mı?
• Boyun veya tiroid bölgenize yönelik bir ameliyat geçirdiniz mi?

Sonrasında:

• Uygulama günü bölgeye masaj yapılmaması ve ovalanmaması gerekir
• İlk günlerde yeme ve içmede dikkatli olunması önerilir; küçük lokmalar ve yavaş yutma önerilir
• Ağır kaldırmaktan ve boynu zorlayan hareketlerden verilen süre boyunca kaçınılması istenir
• Boyna baskı yapan dar yakalı kıyafetlerden bir süre kaçınılması önerilir
• Öne eğilme, uzun süre baş aşağı durma ve yüzüstü uzanmadan verilen süre boyunca kaçınılması istenir
• Sıcak ortam, sauna, solaryum ve yoğun egzersizden bir süre uzak durulur
• Uygulama noktalarında geçici kabarcık, kızarıklık ve hafif morarma olabilir

Size özel öneriler ve süreler uygulama sonunda yazılı olarak verilir.

Riskler ve yan etkiler

Bu bölgede bildirilen yan etkiler yüzün diğer bölgelerinden daha ciddi olabilir.

Bu bölgenin kendine özgü riskleri

• Yutma güçlüğü (boyun botoksunda dikkat edilmesi gereken yan etkidir)
• Boyun kaslarında güçsüzlük ve başı dik tutmakta zorlanma
• Ses kısıklığı ve seste değişiklik
• Nefes almakta zorlanma
• Konuşmada geçici değişiklik
• Boyunda gerginlik veya ağırlık hissi
• Gülümseme asimetrisi (boyun, çene hattıyla komşudur)
• Beklenen değişikliğin görülmemesi (cilt gevşekliği belirgin olan tablolarda sonuç sınırlıdır)

Her küçük işlemde görülebilecek genel riskler

• Ağrı, kızarıklık, şişlik ve morarma
• Uygulama bölgesinde enfeksiyon
• Baş ağrısı
• Alerjik reaksiyon
• Grip benzeri belirtiler
• Vazovagal senkop (bayılma)

Bu yan etkiler geçicidir; ancak geçme süresi kişiye göre değişir ve haftalar sürebilir. Botoks etkisinin geri döndürülmesi mümkün değildir; beklenmeyen bir sonuç ortaya çıktığında ürünün etkisinin azalması beklenir.

Sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterir.

Ne zaman beklemeden başvurulmalı?

Bu belirtileri tedavi sürecinde yaşarsanız beklemeden hekiminizle iletişime geçiniz:

• Uygulama bölgesinde artan kızarıklık, ısı artışı, şişlik veya akıntı
• Yüksek ateş
• Yaygın döküntü, kaşıntı

Yutma güçlüğü, boğulma hissi, konuşma bozukluğu, ses kısıklığı veya seste belirgin değişiklik, çift görme, nefes darlığı, başı dik tutmakta zorlanma, yaygın kas güçsüzlüğü ya da dudakta veya göz kapaklarında şişmede doğrudan acil servise başvurunuz.

Sık sorulan sorular

Boyun botoksu yutkunmamı etkiler mi?

Yutma güçlüğü bu bölgenin en dikkat edilmesi gereken yan etkisidir; boyun, yutma ve baş kontrolüyle görevli kasların bulunduğu bölgedir. Mevcut yutma güçlüğü bulunanlarda uygulama yapılmaz. Uygulama sonrası yutma güçlüğü ortaya çıkarsa beklemeden başvurulmalıdır.

Boyun botoksu neden diğer bölgelerden daha dikkatli değerlendiriliyor?

Boyunda bulunan kaslar yutma, konuşma ve baş kontrolünde görev alır. Bu nedenle bu bölgede bildirilen yan etkiler (yutma güçlüğü, boyun kaslarında güçsüzlük, ses değişikliği) yüzün diğer bölgelerinden farklı ve daha ciddi olabilir. Değerlendirme ve onam süreci buna göre yürütülür.

Boyun botoksu boyun sarkması için yeterli olur mu?

Bu uygulama cilt gevşekliğine, yağ dokusuna veya kemik yapısına yönelik değildir. İleri düzeyde gevşeklik bulunan tablolarda beklenen katkı sınırlıdır ve ilgili cerrahi uzmanlığın değerlendirmesi gerekebilir. Hangi tablonun söz konusu olduğu muayenede belirlenir.

Tiroid ameliyatı geçirdim, boyun botoksu yaptırabilir miyim?

Boyun veya tiroid bölgesine cerrahi girişim geçirmiş olanlarda ilgili uzman hekimin görüşü alınarak değerlendirilir. Ameliyatınızın türünü ve tarihini görüşmede belirtiniz.

Boynumda şişlik var, boyun botoksu yapılır mı?

Boyunda şişlik, kitle veya lenf bezi büyümesi bulunanlarda önce bunun değerlendirilmesi gerekir. Estetik bir uygulama planlanmadan önce bu bulgunun ele alınması gerekir.

Nefertiti tekniği bu sayfada mı anlatılıyor?

Evet. Halk arasında Nefertiti tekniği olarak bilinen boyun ve çene hattı uygulaması bu başlık altında ele alınır. Yalnızca çene hattına yönelik değerlendirme ise Çene Hattı Botoksu sayfasındadır.

Boyun botoksunun etkisi ne kadar sürer?

Etki geçicidir ve süresi önceden söylenemez. Kişiye, kas gücüne ve uygulama düzenine göre değişir. Tekrar zamanlaması kontrol görüşmesinde belirlenir.

Boyun botoksu gebelikte yapılır mı?

Hayır. Gebelik ve emzirme döneminde uygulama yapılmaz.

Kaynaklar

1. T.C. Sağlık Bakanlığı, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu, Beşeri Tıbbi Ürünler Ruhsatlandırma Yönetmeliği, R.G. 11.12.2021 / 31686. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2021/12/20211211-5.htm (yeni sekmede açılır)
2. T.C. Sağlık Bakanlığı, Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, R.G. 07.01.2025 / 32775. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2025/01/20250107-3.htm (yeni sekmede açılır)